Slapen

Slapen, iedereen heeft er behoefte aan en dat merk je pas als je het tekort komt.

Iedereen slaapt een kleine dertig procent van zijn leven. Wanneer we de gemiddelde leeftijd van 75 jaar bereiken, is dat dus meer dan twintig jaar. Willen we kwaliteit in ons leven, dan hebben we een kwalitatieve goede nachtrust nodig.

slapen

De slaap is een complex proces dat beïnvloed wordt door tal van factoren. Aan vele daarvan kunnen we zelf iets doen. Oftewel uitgerust de dag ingaan, begint bij ons zelf.

Het slaapproces 

Onze slaap kent een vierdelige onderverdeling:

  • de voorbereiding
  • in slaap vallen
  • de slaap zelf
  • wakker worden

Meer informatie over beter slapen vind je ook op deze pagina.

De voorbereiding:

Gapen, oogleden worden zwaar, kortom je lichaam en geest zijn toe aan rust. Wanneer je leefpatroon regelmaat heeft, dient de slaap zich vanzelf aan. Anders help je hem een beetje. Bevorderlijk is ontspanning, vooral geestelijk. Doorwerken of sporten tot laat in de avond en dan onmiddellijk proberen te slapen lukt meestal niet. Een warm bad, een boek lezen, of zelfs een puzzel oplossen, het helpt allemaal om een goede nachtrust te krijgen. Zeer effectief is muziek luisteren. Teveel eten en drinken ( van met name alcohol) heeft een nadelig effect. Al verschilt dat van persoon tot persoon. Het lijkt of slapen vanzelf gaat, maar er zijn vele processen bij betrokken:

In slaap vallen:

Knipperende ogen gaan over in trage rollende bewegingen, de bewustwording wordt minder, rare natuurlijke spiertrekkingen kunnen ontstaan en de lichaamstemperatuur daalt. De slaap heeft algemeen een herstellende functie van lichaam en geest. Kenmerkend zijn de lichamelijke rust en het lage bewustzijnsniveau.

De slaap zelf:

Dankzij de EEG, een apparaat waarmee we de hersenactiviteit kunnen meten, is er veel bekend over de processen die tijdens de slaap plaatsvinden. Wetenschappers hebben de slaap ingedeeld in de non-rem(rapid eye movements)en de rem periode. Daarbij is de non-rem periode weer onderverdeeld in vier stadia waarbij stadia 3 en 4 de diepe slaap zijn. De totale cyclus duurt ongeveer 100 minuten. Deze herhaalt zich ongeveer vijf keer per nacht. De duur van de slaapperiode verschilt per persoon, maar is vrijwel elke nacht gelijk.

Wakker worden:

Het kenmerk voor het ontwaken is het stijgen van de lichaamstemperatuur. De biologische klok zet als het ware de verwarming aan. Aanwezigheid van het slaaphormoon melatonine neemt af, terwijl aanwezigheid van een ander hormoon, cortisol genaamd, je lichaam begint aan te jagen.

Woman Stretching in Bed with a Man Sleeping Beside Her

Wakker worden maakt deel uit van het totale slaapproces. De manier waarop je wakker wordt, bepaalt voor een belangrijk deel hoe je de nachtrust in zijn totaal hebt beleefd. Uit onderzoek is gebleken dat rustig toenemend licht positiever werkt dan een wekker. De overgang naar wakker worden vindt geleidelijker plaats en dat voel je de hele dag.